Cudzoziemcy kluczowi dla polskiego rynku pracy: Bez nich cofnęlibyśmy się o 12 lat

Liczba cudzoziemców opłacających składki społeczne w Polsce jest kluczowa dla utrzymania stabilności polskiego rynku pracy i systemu ubezpieczeń społecznych. Jak wynika z analizy „Rzeczpospolitej”, bez ich wkładu Polska cofnęłaby się o 12 lat pod względem liczby ubezpieczonych. Dane ZUS pokazują, że to właśnie migranci w dużej mierze odpowiadają za wzrost i stabilizację liczby osób pracujących w kraju.

Wzrost liczby ubezpieczonych dzięki cudzoziemcom

W ciągu ostatniego roku liczba wszystkich ubezpieczonych w Polsce wzrosła o niespełna 22 tysiące osób. W tym samym czasie liczba ubezpieczonych cudzoziemców zwiększyła się o niemal 95 tysięcy. Jeszcze bardziej wymowne są dane z ostatnich pięciu lat – podczas gdy liczba wszystkich ubezpieczonych wzrosła o niespełna 451 tysięcy, to liczba ubezpieczonych cudzoziemców zwiększyła się o 539 tysięcy. Oznacza to, że bez udziału cudzoziemców, liczba ubezpieczonych spadłaby poniżej 15 milionów osób, czyli do poziomu z 2014 roku. Cudzoziemcy stanowią obecnie 8% z ponad 16,3 miliona ubezpieczonych, a ponad 1,3 miliona z nich opłaca składki w Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Stabilność FUS i wyzwania demograficzne

Paweł Jaroszek, wiceprezes ZUS, podkreśla, że dzięki stabilnej liczbie ubezpieczonych oraz wzrostowi wynagrodzeń, przychody Funduszu Ubezpieczeń Społecznych utrzymują się na dobrym poziomie, co pozwala finansować rosnące wydatki na świadczenia. Marcin Mrowiec, główny ekonomista Grant Thornton, zwraca uwagę, że liczby te są ilustracją długo dyskutowanego zjawiska zmian ludnościowych. Polska doświadcza trwałego trendu kurczenia się liczby ludności w wieku produkcyjnym, co bezpośrednio wpływa na liczbę ubezpieczonych i pracujących. Prognozy makroekonomiczne z Europejskiego Kongresu Finansowego wskazują na coroczny spadek liczby zatrudnionych o 0,1% w latach 2026-2029.

Najważniejsze fakty

Potrzeba świadomej polityki migracyjnej

Ekonomiści biorący udział w prognozach EKF wskazują na pilną potrzebę prowadzenia w Polsce świadomej i selektywnej polityki migracyjnej, skoncentrowanej na przyciąganiu wykwalifikowanych pracowników. Kamil Sobolewski, główny ekonomista Pracodawców RP, przypomina, że liczba Polaków w wieku produkcyjnym kurczy się średnio o 125 tysięcy rocznie. Prognozy ONZ wskazują, że w 2050 roku w Polsce może być 60 osób w wieku powyżej 65 lat na stu mieszkańców, podobnie jak obecnie w Japonii. To podkreśla konieczność uzupełniania braków na rynku pracy poprzez migrację.

Integracja i aktywizacja wewnętrznych rezerw

Prof. Agnieszka Chłoń-Domińczak z SGH, przewodnicząca Rady Ludnościowej, zaznacza, że polski rynek pracy staje się coraz bardziej multikulturowy, co wymaga myślenia o integracji i otwartości na różnorodność, nie tylko w sferze zawodowej, ale także w edukacji. Dane pokazują, że cudzoziemcy stanowią znaczący odsetek uczniów (5,3%) i studentów (8,5%) w Polsce. Ekonomistka wskazuje również na konieczność aktywizacji wewnętrznych rezerw rynku pracy, takich jak zwiększenie aktywności zawodowej kobiet (poprzez rozwój usług opiekuńczych) oraz osób w wieku emerytalnym (poprzez profilaktykę zdrowotną i dostosowanie warunków pracy).

Dodatkowe źródła wzrostu liczby ubezpieczonych

Marcin Zieleniecki, prof. Uniwersytetu Gdańskiego i członek Rady Nadzorczej ZUS, zwraca uwagę, że poza cudzoziemcami, wzrost liczby płacących składki widać również wśród osób prowadzących działalność pozarolniczą (głównie samozatrudnionych) oraz w rosnącej aktywności zawodowej osób w wieku emerytalnym. Średnio o 50 tysięcy rocznie przybywa samozatrudnionych, a kilkanaście tysięcy to ubezpieczeni w wieku emerytalnym. Ekspert podkreśla, że w obliczu wyzwań demograficznych kluczowe jest zapewnienie stabilnych i godnych warunków pracy wszystkim kategoriom osób, które dzięki swojej aktywności zarobkowej zaspokajają niedobory na rynku pracy.

Źródło: Rzeczpospolita, https://www.rp.pl/rynek-pracy/art44650621-bez-cudzoziemcow-cofnelibysmy-sie-o-12-lat