Tysiące mieszkańców Zimbabwe, którzy przenieśli się w żyzne rejony Wschodnich Wyżyn (Eastern Highlands) po tym, jak susze uniemożliwiły uprawę roli w ich rodzinnych stronach, obawia się przymusowych eksmisji. Rząd Zimbabwe zintensyfikował działania przeciwko nielegalnym osiedlom, co stawia migrantów klimatycznych w trudnej sytuacji, bez perspektyw na legalne zamieszkanie.
Wschodnie Wyżyny, rozciągające się na około 320 km od Nyanga do dystryktu Chipinge wzdłuż granicy Zimbabwe z Mozambikiem, pozostają jednym z najbardziej urodzajnych regionów Zimbabwe. Dzięki regularnym opadom, bogatym glebom i obfitości rzek, obszar ten stał się magnesem dla tysięcy ludzi uciekających przed coraz trudniejszymi warunkami klimatycznymi na suchych nizinach kraju.
Przyczyny migracji
Wielu migrantów, oficjalnie nazywanych „nielegalnymi osadnikami”, a czasem pogardliwie „dzikimi lokatorami”, twierdzi, że przenieśli się z powodu coraz bardziej nieregularnych opadów i powtarzających się susz, które uniemożliwiły rolnictwo w ich rodzinnych regionach. Lloyd Gweshengwe, 43-letni migrant mieszkający na Wschodnich Wyżynach od 18 lat, opowiada, że nie ma dokąd pójść. W tym sezonie rolniczym zebrał obfite plony kukurydzy, wystarczające do wyżywienia rodziny i na sprzedaż nadwyżek. Jednak jego poczucie bezpieczeństwa żywnościowego może być krótkotrwałe.
Akcja rządu i obawy o eksmisje
Minister Stanu ds. Prowincji Manicaland i Dewolucji, Misheck Mugadza, ogłosił zaostrzenie stanowiska wobec nielegalnych osiedli. Polecił policji i prokuraturze zintensyfikowanie aresztowań i ścigania tradycyjnych przywódców, pośredników oraz urzędników rządowych zamieszanych w nielegalne przydziały ziemi. Rząd twierdzi, że działania te są konieczne do przywrócenia porządku w administracji gruntami, zwalczania korupcji i ochrony środowiska przed degradacją spowodowaną nieplanowanym osadnictwem.
Sytuacja prawna i brak polityki
Niezależny badacz Trymore Maganga zauważa, że nielegalne osiedla na Wschodnich Wyżynach stały się strategią przetrwania dla gospodarstw domowych dotkniętych zmianami klimatu, choć nie są długoterminowym rozwiązaniem. Prawnik zajmujący się prawami człowieka, Blessing Nyamaropa, podkreśla, że Zimbabwe brakuje ram polityki dotyczącej migracji wywołanych zmianami klimatu. Każdy, kto zajmuje ziemię bez przestrzegania należytej procedury, jest uważany za nielegalnego okupanta. Wiele osób zwraca się do tradycyjnych przywódców, płaci im i w ten sposób otrzymuje ziemię, choć przywódcy ci nie mają takich uprawnień.
Najważniejsze fakty
| Aspekt | Opis |
|---|---|
| Przyczyna migracji | Susze i zmiany klimatu uniemożliwiające rolnictwo w rodzinnych regionach Zimbabwe. |
| Obszar docelowy | Wschodnie Wyżyny Zimbabwe – żyzny region z regularnymi opadami. |
| Działania rządu | Intensyfikacja walki z nielegalnymi osiedlami, groźby eksmisji i aresztowań. |
| Konsekwencje | Zagrożenie bytu tysięcy rodzin, brak rozwiązań prawnych dla migrantów klimatycznych. |
Wyzwania i przyszłość
Sytuacja w prowincji Manicaland jest złożona. Wiele rodzin zagrożonych eksmisją twierdzi, że ich przesiedlenie nie było motywowane spekulacjami gruntowymi, lecz pogarszającymi się warunkami klimatycznymi. Nyamaropa dodaje, że samo egzekwowanie prawa nie rozwiąże kryzysu. Wzywa do większej świadomości i ustrukturyzowanych działań w odpowiedzi na przesiedlenia spowodowane klimatem. Gweshengwe, podobnie jak inni, nadal uprawia swoje pola, czekając na wyjaśnienie, co będzie dalej. „Nie mamy dokąd pójść” – mówi.
Źródło: Al Jazeera World (https://www.aljazeera.com/news/2026/6/15/zimbabwes-climate-migrants-fear-eviction-as-crackdown-intensifies?traffic_source=rss)
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna