Azerbejdżan, kraj położony strategicznie między Rosją a Iranem, odnotowuje znaczny wzrost przychodów, stając się kluczowym korytarzem tranzytowym dla międzynarodowego ruchu lotniczego. Konflikty zbrojne na Bliskim Wschodzie oraz inwazja Rosji na Ukrainę doprowadziły do zamknięcia wielu tras lotniczych, co zmusiło przewoźników do korzystania z alternatywnych dróg. Azerbejdżan, dzięki wcześniejszym inwestycjom w infrastrukturę lotniczą i strategicznemu położeniu, stał się „lotniczym Kanałem Sueskim”, jak określa go prezes azerbejdżańskiej agencji nawigacji lotniczej AZANS, Farhan Gulijew.
Rosnące znaczenie strategiczne
Od początku 2022 roku, przed rosyjską inwazją na Ukrainę, azerbejdżańskie służby nawigacji lotniczej obsługiwały około 278 przelotów dziennie. Po zamknięciu ukraińskiej przestrzeni powietrznej liczba ta wzrosła do 695. W marcu 2026 roku odnotowano już 810 przelotów, a obecnie jest to około 1100 lotów dziennie. Z przestrzeni powietrznej Azerbejdżanu zaczęło korzystać 60 nowych przewoźników, w tym Polskie Linie Lotnicze LOT. Sytuacja jest dynamiczna; na przykład w maju, po ukraińskich atakach, przestrzeń powietrzna zarządzana przez rosyjski Rostów została zamknięta, a cały ruch, włącznie z liniami z krajów „przyjaznych” Rosji, został przekierowany do korytarza azerbejdżańskiego.
Inwestycje w bezpieczeństwo i infrastrukturę
Farhan Gulijew podkreśla, że ten sukces nie byłby możliwy bez konsekwentnych inwestycji w sektor lotniczy, które rozpoczęły się ponad 30 lat temu. Polityka ta obejmowała rezygnację ze szkolenia kontrolerów i innych służb lotniczych za granicą na rzecz rozwijania własnych kadr. Co roku azerbejdżańska akademia lotnicza szkoli 20 nowych kontrolerów ruchu lotniczego, co zapewnia płynną zmianę pokoleniową i wysoką jakość usług.
Reakcja na kryzysy geopolityczne
W obliczu wojny na Bliskim Wschodzie, Azerbejdżan musiał błyskawicznie uruchomić plany awaryjne, współpracując ze służbami rosyjskimi i irańskimi oraz wojskiem. Celem było zapewnienie bezpieczeństwa i płynności ruchu, a także gotowość na awaryjne lądowania samolotów, którym mogło zabraknąć paliwa z powodu zmiany tras. Gulijew zaznacza, że dodatkowe przychody z opłat przelotowych są „mile widziane”, ale priorytetem jest utrzymanie wiarygodności i bezpieczeństwa. Agencja musiała także zrezygnować z systemów GPS i GNSS z powodu zakłóceń sygnałów, stosując alternatywne metody nawigacji.
Najważniejsze fakty
| Kwestia | Szczegóły |
|---|---|
| Wzrost ruchu lotniczego | Z 278 przelotów dziennie w 2022 r. do około 1100 przelotów dziennie obecnie. |
| Przyczyny wzrostu | Zamknięcie przestrzeni powietrznej nad Ukrainą, częścią Rosji oraz krajami Bliskiego Wschodu w wyniku konfliktów zbrojnych. |
| Inwestycje | Długoterminowe inwestycje w szkolenie kontrolerów ruchu lotniczego, pilotów, inżynierów i mechaników, co pozwoliło na szybką adaptację do zwiększonego ruchu. |
| Korzyści | Azerbejdżan staje się kluczowym hubem tranzytowym, co generuje znaczne dodatkowe przychody. |
Perspektywy na przyszłość
Mimo obecnych korzyści, Farhan Gulijew zastrzega, że agencja nie skupia się wyłącznie na zyskach, zdając sobie sprawę, że konflikty kiedyś się zakończą. Podkreśla, że priorytetem jest budowanie wiarygodności i utrzymanie wysokiego poziomu usług. Linie lotnicze, widząc, że Azerbejdżan radzi sobie z obsługą zwiększonego ruchu bez opóźnień, chętnie korzystają z jego usług. Ta strategia ma zapewnić stały wzrost ruchu lotniczego w przyszłości, niezależnie od zakończenia obecnych konfliktów.
Źródło: Rzeczpospolita, https://www.rp.pl/gospodarka/art44613261-kraj-ktory-na-wojnach-zarabia-podwojnie
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna