Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy o ochronie zwierząt, która wprowadza zakaz trzymania psów i kotów na uwięzi. Ustawa została ogłoszona w Dzienniku Ustaw 27 lipca 2026 r. i wejdzie w życie po 12 miesiącach – od 28 lipca 2027 r. Właściciele mają więc równo rok na dostosowanie warunków, w jakich przetrzymują swoje zwierzęta.
Dlaczego ustawa wchodzi dopiero za rok
Dwunastomiesięczne vacatio legis nie jest przypadkowe. Ustawodawca dał właścicielom czas na wybudowanie lub przebudowę kojców oraz na zmianę codziennych praktyk. To drugie podejście do zakazu łańcuchów. Pierwsze przepisy prezydent Nawrocki zawetował w 2025 r., argumentując, że proponowane normy powierzchni kojców były nierealne. Następnie złożył w Sejmie własny projekt. Równolegle grupa posłów KO, PSL-TD, Polski 2050 i Lewicy wniosła projekt poselski. Sejmowa Komisja Nadzwyczajna do spraw Ochrony Zwierząt rozpatrywała oba projekty łącznie, wybierając jako wiodący projekt poselski.
Co oznacza „trzymanie na uwięzi”
Ustawa definiuje „uwięź” jako wszelkie urządzenia mechaniczne krępujące swobodę ruchów zwierzęcia w zakresie możliwości przemieszczania się ponad ustalony zakres, a także urządzenia do kierowania ruchami zwierzęcia w sposób zamierzony przez człowieka. Oznacza to, że zakaz obejmuje nie tylko tradycyjny łańcuch, ale również liny, pasy, linki czy inne systemy unieruchamiające psa lub kota w jednym miejscu.
Wyjątki od zakazu
Przepisy przewidują kilka sytuacji, w których krótkotrwałe trzymanie na uwięzi będzie dopuszczalne. Chodzi o:
- transport zwierzęcia,
- udział w wystawie, pokazie, konkursie, występie, treningu lub tresurze,
- przeprowadzanie zabiegu lekarsko-weterynaryjnego, profilaktycznego lub pielęgnacyjnego,
- krótkotrwałe, incydentalne trzymanie poza miejscem stałego bytowania psa, pod warunkiem że nie narusza to dobrostanu zwierzęcia.
We wszystkich tych przypadkach uwięź ma być stosowana wyłącznie tymczasowo i w sposób niepowodujący cierpienia.
Wymagania dla kojców
Jeśli właściciel nie może zapewnić psu stałego, swobodnego poruszania się po ogrodzonym terenie (np. z powodu braku ogrodzenia lub agresywnego charakteru psa), będzie mógł utrzymywać go w kojcu. Kojec musi spełniać kilka warunków:
- powierzchnia umożliwiająca swobodne poruszanie się i realizację naturalnych potrzeb,
- trwała i stabilna konstrukcja,
- co najmniej dwa boki z prześwitami przepuszczającymi światło i zapewniającymi przepływ powietrza,
- buda wykonana z drewna lub materiałów drewnopochodnych, z izolacją cieplną, chroniąca przed warunkami atmosferycznymi, dostosowana wielkością do psa.
Psu utrzymywanemu w kojcu właściciel musi zapewnić codzienny ruch poza kojcem – adekwatny do wieku, stanu zdrowia oraz potrzeb gatunkowych i behawioralnych. Szczenięta do 3. miesiąca życia karmione przez sukę mogą przebywać z matką w jednej budzie.
Co jeszcze pozostaje do doprecyzowania
Minister rolnictwa, po zasięgnięciu opinii Głównego Lekarza Weterynarii, ma wydać rozporządzenie określające minimalne warunki utrzymywania psów w kojcach, w szczególności minimalną powierzchnię kojca w zależności od wysokości psa w kłębie, liczby psów oraz wymagań dla suki karmiącej. Na razie te szczegółowe normy nie są znane – należy ich oczekiwać w kolejnych miesiącach.
Ze stosowania przepisów o kojcach zwolnieni są właściciele psów pasterskich wykorzystywanych w czasie sezonowego wypasu kulturowego.
Co właściciele powinni zrobić do lipca 2027
Rok to wystarczający czas na zaplanowanie i wykonanie niezbędnych zmian. Właściciele, którzy dziś trzymają psa na łańcuchu, powinni:
sprawdzić, czy mogą ogrodzić teren i zapewnić psu swobodny wybieg,
jeśli ogrodzenie nie wchodzi w grę – zaprojektować i wybudować kojec zgodny z nowymi wymogami,
3. zapewnić izolowaną budę,
4. zaplanować codzienny harmonogram spacerów i aktywności poza kojcem.
Ustawa nie określa kar za nieprzestosowanie się w terminie – sankcje będą wynikać z ogólnych przepisów ustawy o ochronie zwierząt, które przewidują m.in. grzywnę, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do lat 2 za znęcanie się nad zwierzętami.
Podsumowanie
| Element | Szczegóły |
|---|---|
| Data ogłoszenia w Dzienniku Ustaw | 27 lipca 2026 r. |
| Data wejścia w życie | 28 lipca 2027 r. |
| Zakaz | trzymania psów i kotów na uwięzi (łańcuchy, liny, pasy) |
| Wyjątki | transport, wystawy, treningi, zabiegi weterynaryjne, krótkotrwałe incydentalne użycie |
| Alternatywa | kojec spełniający określone wymogi + codzienny ruch poza kojcem |
| Co jeszcze nieznane | rozporządzenie ministra rolnictwa ws. minimalnej powierzchni kojców |
Źródło: Bankier.pl – https://www.bankier.pl/wiadomosc/Koniec-z-trzymaniem-psa-na-uwiezi-Wlasciciele-maja-rowno-rok-na-zmiany-9173950.html?utm_source=RSS&utm_medium=RSS&utm_campaign=Wiadomosci
Źródła i weryfikacja
Materiał przygotowano jako praktyczną notatkę redakcyjną. Przed decyzjami prawnymi, finansowymi lub urzędowymi sprawdzaj dane w źródle pierwotnym.
- Oficjalne źródła i weryfikacja redakcyjna